©

Redactie

Inloggen

Lost your password?

Kiev staat machteloos in het oosten
Gepost door  admin admin Gepostop  15-04-2014 00:00 15-04-2014 00:00 607  keer gelezen 607 keer gelezen  0 reacties0 reacties News News
printer
NewsDe Oekra´ense president Oleksandr Toertsjinov is niet tegen een
referendum over de toekomst van het land. Maar kan een federaal Oekra´ne
blijven bestaan?


Van onze redacteur Dominique Minten

BrusselDe regering in Kiev heeft de orde in Oost-Oekra´ne niet hersteld. Zondag
sprak waarnemend president Toertsjinov stoere taal. Als de pro-Russische
bezetters tegen maandagochtend de regeringsgebouwen in verschillende steden
niet hadden ontruimd, zou het leger ingezet worden. Het ultimatum verstreek
zonder dat er iets gebeurde. Integendeel, er kwam nog een stad bij waar de
opstandelingen tot bezettingen overgingen. In minstens tien steden zijn nu al
gebouwen bezet.

Kiev is duidelijk niet in staat zijn wil op te leggen aan het opstandige oosten.
Toertsjinov vroeg zelfs de VN om een vredesmacht naar de oostelijke regio's te
sturen. Een weinig realistisch idee, omdat Rusland daarvoor zijn zegen moet
geven.
Tegelijk stak de president een hand uit naar de opstandelingen. Hij liet weten dat hij
niet gekant is tegen een referendum over een mogelijke federalisering van het land.
Dat zou op 25 mei kunnen plaatsvinden, samen met de presidentsverkiezingen.

Simpel
Een federalisering van Oekra´ne is een scenario dat al enige tijd circuleert als
mogelijke uitweg uit het conflict. Vooral Moskou en de pro-Russische Oekra´ners
schuiven het naar voren. De oostelijke districten moeten meer autonomie krijgen en
dan stoppen de vijandigheden tegenover Kiev, is de redenering. Maar is het zo
simpel?

'In principe klinkt het goed, maar ik betwijfel of het zal werken', zegt professor
Andreas Umland, die in Kiev de relaties tussen Rusland en Oekra´ne volgt. Sinds
zijn onafhankelijkheid in 1991 is Oekra´ne een unitaire staat. Zo staat het in artikel 2
van de grondwet. Het land is opgedeeld in 24 districten, maar het wordt centraal
bestuurd. Slechts ÚÚn regio had een eigen parlement: de Krim.
'En iedereen weet wat met de Krim gebeurd is. Het geeft meteen aan waarom veel
waarnemers en burgers ernstige vragen hebben bij de wenselijkheid van een
verdere federalisering. Velen zien het als een opstap naar een de facto tweedeling
van het land waarbij het oosten aansluiting zal zoeken bij Rusland.'

Clausewitz
Dat is ook wat presidentskandidate Joelia Timosjenko voorspelt. In een opiniestuk
vorige week uitte ze een aantal bezwaren. 'Het is aantrekkelijk om de macht dichter
bij het volk te brengen, en vaak werkt het ook. Maar Poetin is niet begaan met de
goede werking van de Oekra´ense democratie. Zijn ultiem doel is de oostelijke
regio's bij Rusland in te lijven. Om Clausewitz te parafraseren: federalisme is voor
Poetin de annexatie, maar met andere middelen.'
Volgens de Russische minister van Buitenlandse Zaken, Sergei Lavrov, is het niet in het belang van Rusland dat Oekra´ne uiteenvalt. 'We willen alleen dat alle
burgers in het land evenveel rechten hebben.' Maar volgens Umland is dat al het
geval. 'Ik associeer federalisme vooral met een bescherming van de minderheden.
Maar in Oekra´ne loopt de Russische minderheid absoluut geen gevaar. Het
Oekra´ens is weliswaar de enige officiŰle taal, maar in de praktijk kan iedereen het
Russisch vrij gebruiken, ook docenten aan universiteiten.'

Toch zou het al helpen als de regio's hun eigen gouverneur kunnen kiezen. Zo
kreeg de Donetsk-regio pas een pro-Kiev-oligarch in de maag gesplitst als nieuwe
gouverneur. Hetzelfde gebeurde in Dnjepropetrovsk.

Dat Toertsjinov een referendum overweegt, komt ook omdat hij ervan overtuigd is
dat 'een duidelijke meerderheid van de Oekra´ners zal stemmen voor een
ondeelbaar, onafhankelijk en democratisch Oekra´ne'. Maar dat blijft een gok. Er is
nooit een grootschalig onderzoek gedaan naar de voorkeur van de Oekra´ners.
'Sociologen hebben er altijd bewust hun handen van af gehouden', aldus Volodymyr
Paniotto, directeur van het Sociologisch Instituut in Kiev. 'Kwestie van geen
slapende honden wakker te houden.'

Zeker is dat de oostelijke regio's, als ze meer autonomie krijgen, hun stem willen
laten horen in het buitenlands beleid van het land. Lees: ze zullen eisen dat
Oekra´ne zijn steven naar het oosten wendt.

Bron: De Standaard
Reacties
Er zijn nog geen reacties geplaatst.
Reactie plaatsen
Logt u a.u.b. in om een reactie te plaatsen.